Cuộc đua zkRollup — zkSync vs. StarkWare (I)

coinexvietnam

Member
Joined
Aug 16, 2021
Messages
86
Reaction score
1
Sự xuất hiện của Layer 2: Cuộc đua bắt đầu
Mặc dù Ethereum có kế hoạch hoàn thành quá trình chuyển đổi sang PoS vào nửa cuối năm 2022, nhưng mạng lưới không sớm thấy bất kỳ sự cải thiện TPS đáng kể nào, vì vậy nó sẽ phải phụ thuộc vào Layer 2 để mở rộng trong trung và dài hạn. Đặc biệt, Rollup là một công nghệ được kỳ vọng cao. Vào cuối tháng 5 năm 2022, Optimism trở thành Layer 2 đầu tiên phát hành tiền điện tử, đưa Layer 2 trở lại tầm ngắm của các nhà đầu tư.

Các dự án Rollup chủ yếu được chia thành hai loại: Optimistic Rollup và zkRollup. Các dự án Optimistic Rollup điển hình bao gồm Optimism và Arbitrum, trong khi các dự án như zkSync và StarkWare tập trung vào danh mục thứ hai (mặc dù zkRollup không phải là trọng tâm duy nhất của họ).
Dữ liệu từ L2BEAT cho thấy tính đến ngày 14 tháng 6, TVL của zkSync đạt 60 triệu đô, chỉ đứng sau Arbitrum trong số các dự án chưa phát hành tiền điện tử. Là một giao thức không cần đặt niềm tin dựa trên zkRollup, zkSync được sử dụng để mở rộng các giao dịch chi phí thấp trên Ethereum.
Mặt khác, StarkWare được chia thành Starknet và StarkEx được cấp phép. StarkEx ra mắt mạng chính vào tháng 6 năm 2021 và hiện đã được nâng cấp lên V4.5, hỗ trợ Volition. TVL của StarkEx đạt hơn 1 tỷ đô, với tổng khối lượng giao dịch là 170 triệu đô và khối lượng giao dịch tích lũy là 596 tỷ đô.
Chúng tôi sẽ minh họa chủ đề của mình trong hai bài viết, sẽ tập trung vào sự khác biệt giữa zkSync và StarkWare về mặt công nghệ Rollup cơ bản, cũng như tiến bộ mới nhất của hệ sinh thái tương ứng của chúng.


zkRollup
zkRollup là một công nghệ Rollup sử dụng các bằng chứng hợp lệ để tính toán quy mô: mỗi giao dịch hàng loạt đi kèm với một bằng chứng mật mã được xác minh bởi hợp đồng thông minh Ethereum. zkRollup được thiết kế để các hợp đồng thông minh dựa trên Ethereum duy trì tất cả các khoản tiền, trong khi Layer 2 chịu trách nhiệm thực hiện tính toán và lưu trữ. Đây là quy trình cơ bản của zkRollup: người dùng ký các giao dịch và gửi chúng đến trình xác thực, sau đó người này sẽ tổng hợp hàng nghìn giao dịch và gửi mã băm gốc mới nhất cho các hợp đồng thông minh trên mạng chính Ethereum, với bằng chứng SNARK or SNARK được đính kèm để xác nhận rằng điều này trạng thái mới thực sự được tạo ra bằng cách áp dụng một số giao dịch chính xác cho trạng thái cũ.
So với các giải pháp mở rộng Ethereum L2 hiện có khác, zkRollup nổi bật về tính bảo mật và tính khả thi. Nhờ sự kết hợp của mật mã phức tạp và tính khả dụng của dữ liệu trên chuỗi, zkRollup là giải pháp mở rộng quy mô L2 duy nhất không yêu cầu bất kỳ hoạt động vận hành nào để giữ an toàn cho tiền. Cụ thể hơn, mọi chuyển tiền dựa trên zkSync đều dựa trên bằng chứng tính hợp lệ hoàn toàn về mặt toán học. Trong khi đó, vì trình xác thực zkSync không thể giả mạo bằng chứng hợp lệ để phá hủy nhà nước hoặc ăn cắp tiền, zkSync không yêu cầu giám sát trực tuyến của bên thứ ba. Hơn nữa, người dùng luôn có thể lấy tiền từ hợp đồng thông minh zkRollup ngay cả khi trình xác thực ngừng hoạt động. Ngoài ra, tắc nghẽn mạng của Ethereum không ảnh hưởng đến bảo mật tài sản của zkSync. Điều đó giúp tránh rủi ro bảo mật trong Optimistic Rollup, dựa trên các bằng chứng gian lận để ngăn chặn các giao dịch gian lận, khi mạng bị tắc nghẽn nghiêm trọng.
Một ưu điểm khác của zkRollup là rút tiền nhanh hơn khi so sánh với các giải pháp Rollup khác. Khi tài sản được rút từ Layer 2 sang Layer 1, nhờ các bằng chứng hợp lệ, zkRollup không cần thiết lập thời gian thử thách kéo dài một tuần để ngăn chặn gian lận. Như vậy, quá trình rút tiền zkRollup mất từ mười phút đến vài giờ và số lần rút tiền càng nhiều thì càng nhanh.

Bây giờ chúng ta hãy chuyển sang zkSync và các dự án hàng đầu trong hệ sinh thái của nó.
Về zkSync
zkSync, dựa trên zkRollup, cũng hoàn toàn dựa vào toán học để kế thừa bảo mật của Layer 1. Thay vào đó, các giải pháp mở rộng khác dựa vào đảm bảo kinh tế hoặc bên thứ ba và do đó cung cấp các đặc tính bảo mật yếu hơn nhiều. Điều đó nói rằng, công nghệ zero-knowledge được sử dụng bởi zkRollup vẫn là một ứng dụng mật mã sơ khai. Thêm vào đó, nhiều cơ sở hạ tầng có liên quan chưa hoàn thiện và mức độ phát triển của zkRollup cao, đòi hỏi nhiều hơn đối với các nhà phát triển. Về vấn đề này, Matter Labs, công ty đứng sau zkSync, là công ty tiên phong trong việc áp dụng công nghệ zero-knowledge trên Ethereum và tự hào có khả năng R&D mạnh mẽ.
Vào tháng 6 năm 2020, zkSync 1.0 chính thức ra mắt trên mạng chính Ethereum và chủ yếu được sử dụng để thanh toán. Theo https://l2fees.info/, chi phí giao dịch của zkSync1.0 bằng khoảng 1/50 của mạng chính Ethereum. Chạy ổn định trong gần hai năm, zkSync 1.0 đã được ngày càng nhiều ứng dụng áp dụng. Ví dụ: zkSync đã được chọn làm phương thức thanh toán chính cho các khoản quyên góp Gitcoin gần đây.
Vào tháng 11 năm 2021, zkSync đã nhận được 50 triệu đô trong đợt gây quỹ Series B, với các khoản đầu tư từ một nhóm các nhà đầu tư tổ chức lớn (ví dụ: a16z) và nhiều nhà đầu tư tổ chức hàng đầu đang theo đuổi dự án.
Vào tháng 2 năm 2022, đã khởi chạy testnet công khai zkSync 2.0, trở thành zkRollup đầu tiên có thể thực thi các hợp đồng thông minh gốc Ethereum. Cụ thể hơn, phiên bản mới này hỗ trợ Solidity 0.8.x và cung cấp API Web3 hoàn toàn tương thích với Ethereum, cho phép các nhà phát triển dễ dàng kiểm tra và phát triển các hợp đồng thông minh trên zkSync. Ngoài ra, zkSync 2.0 cũng cho phép các nhà phát triển chuyển dữ liệu từ Layer 1 của Ethereum sang các hợp đồng thông minh trên zkSync, cung cấp thông tin cần thiết để chạy các hợp đồng thông minh khác nhau.
Các dự án tốt nhất trong hệ sinh thái zkSync
Mặc dù zkSync 2.0 chưa được chính thức ra mắt, nhiều ứng dụng, bao gồm các dự án DeFi hàng đầu như Curve, đã và đang xem xét triển khai trên zkSync. Hãy đi sâu vào một số dự án do zkSync hỗ trợ.

  1. Argent: ví tiền điện tử
Argent là ví không giám sát dựa trên zkSync được thiết kế để cung cấp cho người dùng thông thường trải nghiệm DeFi và Web 3 dễ dàng và an toàn nhất đồng thời cung cấp các chức năng thanh toán do zkSync hỗ trợ. Để giúp người dùng sử dụng ví tiền điện tử dễ dàng hơn, Argent cho phép người dùng truy xuất tài khoản của họ ngoài chuỗi mà không cần phải nhớ các cụm từ dễ nhớ. Dựa vào đó, Argent có thể mã hóa khóa cá nhân của người dùng và lưu vào bộ nhớ đám mây và khóa (KEK) cho khóa cá nhân được mã hóa được Argent lưu trữ. Khi người dùng bị mất điện thoại thông minh và cần khôi phục tài khoản bằng một thiết bị mới, Argent có thể phát hiện xem liệu bộ lưu trữ đám mây của mình có chứa khóa cá nhân được mã hóa hay không, xác minh danh tính thông qua SMS và email, và cuối cùng gửi KEK đến thiết bị mới, cho phép người dùng để giải mã khóa cá nhân được mã hóa được lưu trong bộ nhớ đám mây với KEK.

2. ZigZag: a DEX
ZigZag, một sàn giao dịch đặt lệnh phi tập trung được cung cấp bởi zkRollup, cho phép người dùng giao dịch (lệnh giới hạn/lệnh thị trường) với mức phí không đáng kể một cách liền mạch và an toàn.
3. Orbiter: Một cầu nối cross-chain
Website: https://www.orbiter.finance/
Orbiter Finance là một cầu nối cross-rollup Layer 2 hiện đang hỗ trợ chuyển mã thông báo với mức phí thấp, nhanh chóng qua nhiều giao thức Layer 2, bao gồm zkSync.
4. Mint Square: một dự án NFT
Website: https://mintsquare.io/
Mint Square là một nền tảng NFT trên Ethereum Layer 2 zkRollup hỗ trợ Starknet và zkSync. Nó nhằm mục đích tiếp cận 100 triệu người tiếp theo để đúc và giao dịch tài sản NFT.
Trong bài viết tiếp theo, chúng ta sẽ đi sâu vào StarkWare và các dự án trong hệ sinh thái của nó, so sánh chúng với zkSync và rút ra kết luận.
 
Top